MAKTABA YA NUKUU ZA MARAIS
Kikwete: Amani, Utulivu na Umoja wa Taifa Lazima Viendelezwe
Kauli ya mwaka 2006 kuhusu mwendelezo wa misingi ya amani na umoja
wa kitaifa katika kipindi kipya cha uongozi wa Tanzania.
TAFSIRI YA KISWAHILI — TAFSIRI YA MAKTABA
“Tutazidi kuendeleza juhudi za serikali iliyotangulia katika
kukuza amani, utulivu na umoja wa kitaifa.”
NUKUU YA ASILI — KIINGEREZA
“We will continue with the efforts of the previous administration
to promote peace, stability and national unity.”
Dkt. Jakaya Mrisho Kikwete
Rais wa Jamhuri ya Muungano wa Tanzania
|
Awamu ya Nne, 2005–2015
TAREHE
25 Septemba 2006
MAHALI
Makao Makuu ya Umoja wa Mataifa, New York
TUKIO
Mjadala Mkuu wa Kikao cha 61 cha Baraza Kuu la Umoja wa Mataifa
Maandishi ya hotuba yanapatikana katika kumbukumbu za Umoja wa Mataifa.
Katika nakala hiyo rasmi, sentensi inaanza “We will continue with
the efforts…”. Toleo hili linatumia maneno hayo kama yalivyo katika
chanzo, huku tafsiri ya Kiswahili ikiwa tafsiri ya Maktaba.
MUKTADHA WA KIHISTORIA
Uongozi mpya ulipokuwa ukisisitiza mwendelezo wa amani na umoja
Dkt. Jakaya Mrisho Kikwete alitoa kauli hii katika Mjadala Mkuu wa
Kikao cha 61 cha Baraza Kuu la Umoja wa Mataifa tarehe 25 Septemba
2006. Alikuwa ameingia madarakani Desemba 2005, akimrithi Benjamin
William Mkapa, aliyekuwa Rais wa awamu ya tatu.
Katika hotuba hiyo, Kikwete alieleza msimamo wa serikali yake kuhusu
kuendeleza juhudi za utawala uliotangulia katika kukuza amani,
utulivu na umoja wa kitaifa. Hotuba hiyo pia iligusia utawala bora
wa kidemokrasia, haki za binadamu, utawala wa sheria na mapambano
dhidi ya rushwa.
Mazingira ya hotuba yana umuhimu katika kuielewa kauli hii. Rais
alikuwa akieleza mwelekeo wa serikali yake mbele ya jumuiya ya
kimataifa, huku akisisitiza mwendelezo wa mambo aliyoyataja kuwa
muhimu kwa taifa. Hivyo, kauli hiyo haikuhusu amani pekee; iliweka
pia mwendelezo wa sera na misingi ya kitaifa ndani ya ajenda pana
ya uongozi wake.
MAANA NA UJUMBE MKUU
Mabadiliko ya Rais hayapaswi kumaanisha kuachana na misingi muhimu
Maneno “juhudi za serikali iliyotangulia” yanaweka mkazo katika
mwendelezo wa kazi za serikali licha ya mabadiliko ya uongozi.
Kauli hiyo inaeleza kwamba serikali mpya inaweza kuendeleza mambo
yanayoonekana kuwa muhimu kwa taifa badala ya kuyaacha kwa sababu
tu yalianzishwa au kusimamiwa na uongozi uliopita.
Amani, utulivu na umoja wa kitaifa ni dhana zinazohusiana, lakini
kila moja ina maana yake. Amani inahusu hali ya kuishi bila vurugu
na migogoro inayoweza kuzuilika; utulivu unahusu mazingira
yanayowezesha wananchi na taasisi kufanya shughuli zao; na umoja
wa kitaifa unahusu kuendelea kuishi kama taifa moja licha ya
tofauti za kijamii, kikanda au kisiasa.
Kwa kuziunganisha dhana hizo, kauli ya Kikwete inasisitiza
umuhimu wa kulinda mazingira yanayowezesha wananchi kuishi pamoja
na taasisi za nchi kuendelea kutekeleza majukumu yake. Hata hivyo,
kuahidi kuendeleza juhudi hizo ni tamko la mwelekeo wa kisera;
lenyewe pekee halithibitishi kiwango cha utekelezaji au matokeo
yaliyopatikana.
MTIZAMO WA KIHISTORIA
Mwendelezo kati ya utawala wa Mkapa na utawala wa Kikwete
Kauli hii ilitolewa katika kipindi ambacho Tanzania ilikuwa imeanza
awamu mpya ya uongozi wa kitaifa. Kikwete hakujieleza kama kiongozi
anayekusudia kuanza upya kila jambo, bali alitaja wazi dhamira ya
kuendeleza juhudi za serikali iliyotangulia katika maeneo matatu:
amani, utulivu na umoja wa kitaifa.
Hii ni sehemu muhimu ya historia ya mabadiliko ya uongozi nchini.
Mabadiliko ya madaraka huleta nafasi ya kuanzisha vipaumbele vipya,
lakini pia huibua swali la mambo gani yanapaswa kuendelea kwa
manufaa ya taifa. Kauli ya mwaka 2006 inatoa ushahidi wa kile
Kikwete alichotangaza kuhusu suala hilo mwanzoni mwa urais wake.
Ili kutathmini mwendelezo huo katika vitendo, kauli inapaswa
kulinganishwa na maamuzi, sera na matokeo yaliyorekodiwa katika
kipindi chake cha uongozi. Hotuba pekee haitoshi kuthibitisha
kwamba juhudi zote za serikali iliyotangulia ziliendelea kwa
kiwango kilekile au zilipata matokeo yaliyokusudiwa.
UMUHIMU KWA TANZANIA
Umoja wa kitaifa kama msingi wa mwendelezo wa taifa
Kauli hii ni sehemu ya kumbukumbu za namna uongozi mpya wa
Tanzania ulivyoeleza vipaumbele vyake kwa jumuiya ya kimataifa
mwaka 2006. Inasisitiza uhusiano kati ya mwendelezo wa juhudi za
kitaifa na jukumu la serikali kulinda amani na umoja.
Kwa Tanzania, ambayo ina wananchi wenye tofauti za maeneo,
mitazamo na shughuli za kiuchumi, umoja wa kitaifa ni suala
linalohitaji kuendelezwa kupitia taasisi zinazowajibika, sheria
zinazotumika kwa haki na nafasi ya wananchi kushiriki katika
maisha ya umma. Kauli hii inatoa msingi wa kutafakari wajibu huo,
bila kuchukuliwa kama ushahidi wa moja kwa moja kwamba kila
kipengele kilitekelezwa kikamilifu.
Umuhimu wake wa kihistoria pia unatokana na namna inavyotaja
wazi mwendelezo wa serikali moja kwenda nyingine. Inaweka
kumbukumbu kwamba amani, utulivu na umoja vilikuwa miongoni
mwa maeneo ambayo Rais Kikwete alitangaza kuwa angeendeleza
katika mwanzo wa utawala wake.
KAULI KATIKA VITENDO
Tamko la mwendelezo na ushahidi wa utekelezaji
Katika hotuba hiyo, Kikwete alitangaza nia ya kuendeleza juhudi
za serikali iliyotangulia kuhusu amani, utulivu na umoja wa
kitaifa. Hili ni tamko lililorekodiwa katika chanzo cha msingi.
Hata hivyo, ili kutaja hatua maalumu kuwa utekelezaji wa kauli
hii, kunahitajika ushahidi tofauti unaoonyesha uamuzi, sera au
hatua iliyochukuliwa, muda wake na uhusiano wake na eneo
lililotajwa. Kwa kuwa hotuba yenyewe haitoshi kuthibitisha
matokeo ya utekelezaji, ukurasa huu hautahusisha mradi au tukio
maalumu na nukuu hii bila ushahidi unaofaa.
MWENENDO WA MAANA
Kutoka kwenye mwendelezo wa uongozi hadi wajibu wa vizazi vijavyo
Kauli hii inaweza kueleweka vizuri zaidi inapowekwa katika
mfululizo wa mabadiliko ya uongozi na mahitaji ya taifa katika
nyakati tofauti.
KABLA YA 2006
Msingi wa mwendelezo
Serikali ya Benjamin William Mkapa ilikuwa imetangulia
utawala wa Kikwete. Katika hotuba yake ya mwaka 2006,
Kikwete alitaja wazi juhudi za serikali iliyotangulia
katika kukuza amani, utulivu na umoja wa kitaifa.
2006
Kauli katika Umoja wa Mataifa
Katika kikao cha 61 cha Baraza Kuu la Umoja wa Mataifa,
Kikwete alieleza dhamira ya kuendeleza juhudi hizo.
Tamko hilo linaweka kumbukumbu ya vipaumbele alivyovitaja
mwanzoni mwa kipindi chake cha urais.
LEO
Umuhimu wake sasa
Kauli hii inaweza kusaidia kutafakari namna serikali
zinavyoweza kuendeleza misingi ya kitaifa wakati viongozi
wanapobadilika. Kipimo muhimu ni jinsi kauli na sera
zinavyolingana na maamuzi, taasisi na matokeo halisi.
KESHO
Somo kwa vizazi vijavyo
Kwa vizazi vijavyo, nukuu hii inaweza kutumika kuchunguza
namna Tanzania ilivyorekodi na kueleza mwendelezo wa
sera wakati wa mabadiliko ya uongozi. Nyaraka za hotuba
na ushahidi wa utekelezaji vitasaidia kuifanya tathmini
hiyo iwe ya kina na yenye msingi.
MWANGWI WA KAULI KATIKA WAKATI WA SASA
Mwendelezo unahitaji zaidi ya tamko
Katika kutathmini uongozi wa taifa, ni muhimu kutofautisha
mwendelezo unaotangazwa na mwendelezo unaoonekana katika sera
na taasisi. Tamko la kuendeleza amani na umoja linaweka
mwelekeo wa kisiasa; tathmini ya utekelezaji inahitaji
kuchunguza hatua zilizochukuliwa na matokeo yanayoweza
kuthibitishwa.
Kwa maana hiyo, nukuu ya mwaka 2006 inaweza kutumiwa kama
sehemu ya kumbukumbu ya vipaumbele vya mwanzo wa utawala
wa Kikwete. Inaweza pia kuibua swali la msingi kwa watafiti
na wasomaji wa historia: ni kwa namna gani misingi inayotajwa
katika hotuba za viongozi huendelezwa kupitia taasisi,
maamuzi na utumishi wa umma?
UFAFANUZI WA MAKTABA
Nukuu ya Kiingereza imewasilishwa kwa kufuata maandishi ya
hotuba yanayopatikana katika kumbukumbu za Umoja wa Mataifa.
Tafsiri ya Kiswahili ni ya Maktaba na haijawasilishwa kama
tafsiri rasmi ya Umoja wa Mataifa. Maelezo ya muktadha
yanategemea hotuba hiyo na kumbukumbu za kikao cha Baraza
Kuu. Uchambuzi wa maana na umuhimu wa kauli umetenganishwa
na ukweli wa kihistoria; tamko la nia halichukuliwi lenyewe
kama uthibitisho wa utekelezaji au matokeo.
MAREJEO YA KIHISTORIA
Vyanzo vya kusoma zaidi